Slaapproblemen

Slaapproblemen komen relatief veel voor: naar schatting ca. anderhalf miljoen mensen in Nederland lijden aan één of andere vorm van slapeloosheid of hebben een ander probleem met slapen.
Andere schattingen suggereren zelfs dat één op de drie mensen aan dergelijke problemen lijden. Een gedeelte van deze problemen hangt samen met snurken en apneu. Slapeloosheid wordt ook wel aangeduid met de medische term insomnie.

Slapeloosheid en vermoeid

Soorten slaapproblemen

Er bestaan drie categorieën van slaapproblemen of slapeloosheid.
Als eerste zijn er de problemen die te maken met het in slaap vallen als men naar bed gaat. Diverse oorzaken kunnen er dan voor zorgen dat men niet in slaap valt, wat de nachtrust natuurlijk niet ten goede komt.
De tweede categorie wordt gevormd door ongemakken die te maken hebben met tussentijds wakker worden. De slaap wordt dan onderbroken.
De derde en laatste categorie betreft kwesties die samenhangen met te vroeg wakker worden. De meeste mensen hebben last van slechts één van deze vormen, maar er zijn ook mensen die problemen in twee of drie categorieën hebben.

Oorzaken van slaap problemen

Er kunnen diverse oorzaken zijn die leiden tot slecht slapen. De meeste gemakkelijk te duiden oorzaken zijn de zogenaamde externe factoren, zoals ernstige geluidshinder en overmatig veel licht. De zintuigen worden bovenmatig geprikkeld op een moment dat het lichaam rusten moet of wil. Ook sommige stimulerende middelen, drugs of medicijnen kunnen tot prikkeling leiden. De meest bekende hiervan zijn natuurlijk de cafeïne houdende dranken zoals cola, thee en koffie.

Naast de externe oorzaken kan de oorzaak intern zijn: de oorzaak komt dan in meer of mindere mate voort uit factoren binnen het lichaam. Hierbij valt onder meer te denken aan allergieën, maar ook lichamelijke aandoeningen, psychische aandoeningen, stress of opwinding. Ook een verstoorde biologische klok kan de reden zijn van slapeloosheid. Dit komt onder meer voor bij (nacht)ploegendiensten of intercontinentaal reizen (jetlag).

Welke oorzaken slaapproblemen veroorzaken kan in overleg met een slaapspecialist vaak bepaalt worden. Belangrijk hierbij is te beseffen dat slapeloosheid geen ziekte is, maar veelal een symptoom van iets anders, zoals bijvoorbeeld ademhalingsproblemen door overmatig snurken of apneu.

Behandeling

Slaap problemen zijn meestal een symptoom van iets anders. Het vinden en wegnemen van de oorzaak is daarom de eerste aangewezen weg. Een slaapspecialist of therapeut kan daar mogelijk bij helpen. Er zijn wel diverse mogelijkheden om de slaap te verbeteren. Deze zijn vaak gebaseerd op ervaring en kennen geen of weinig wetenschappelijke onderbouwing van hun effectiviteit. We noemen enkele voorbeelden:

  • Ga niet te laat naar bed
  • Ga bij voorkeur altijd op hetzelfde tijdstip naar bed en sta iedere dag op hetzelfde tijdstip op. Ontwikkel een vast slaapritme
  • Vermijd prikkelende activiteiten zoals sport, tv en computerwerken in de uren voor het slapen
  • Drink geen alcohol – alcohol kan inslapen versnellen, maar leidt tot een minder diepe slaap
  • Een goed verduisterde en niet te warme slaapkamer
  • Ontspan in de avonduren door middel van meditatie, sauna, massage etc.
  • Melatonine kan helpen om in slaap te komen
  • Bij ernstig verstoorde nachtrust kan voor de korte termijn een slaapmiddel overwogen worden. Denk hieraan bij bijvoorbeeld een jetlag.

Raadpleeg altijd een specialist bij de keuze van behandelingen en/of middelen tegen slapeloosheid.

Snurken en slaapproblemen

Snurken kan leiden tot slaapproblemen wanneer het dusdanig ernstige vormen aanneemt dat de ademhaling stagneert. Wanneer zich dit in voldoende ernstige mate voordoet, namelijk minimaal vijf keer per uur een ademstilstand van minimaal 10 seconden,  spreken we van slaapapneu.
Door deze ademstilstanden kan men tussentijds wakker worden, maar het kan ook leiden tot een minder diepe vorm van slaap. Mensen die aan apneu lijden zijn daarom vaak overdag moe, slaperig en kunnen zich moeilijk concentreren.

Slaapapneu gaat meestal gepaard met ernstig snurken. Behalve de snurker zelf hebben ook de mensen met wie deze samenleeft vaak te leiden onder het snurken. Wanneer het snurken erg hard is kan dit leiden tot geluidshinder waardoor bijvoorbeeld huisgenoten wakker worden en daardoor minder goed slapen. Snurken van de ene persoon kan dus leiden tot slapeloosheid bij andere personen

Meer weten over snurken, slaapapneu en slaapproblemen?

Oorzaken snurken
Slaapapneu
Slaapapneu behandeling